Nieuw oorlogsboek "In angst en ballingschap" van Frits Kool

13-04-2026

‘Wij durfden niet meer naar boven of naar beneden; de angst regeerde. Hele ladingen bombardementen heb ik meegemaakt.’

Op een oktobermiddag in 2024 fiets ik naar Vught voor een gesprek met de 94-jarige Paul Loesberg (1931–2025). Voor mijn zoektocht naar de oorlogsvlucht uit Den Helder spreek ik mensen die als kind moesten vluchten en onderdak vonden bij vreemden, dichtbij of ver weg. Paul is een van hen.
Zijn vader blijft als huisarts achter in het zwaar getroffen Den Helder. Paul, zijn moeder en drie zussen trekken eerst naar grootmoeder in Den Haag. Daarna volgen omzwervingen: een kippenlandje in Heerhugowaard, een bollenschuur in Breezand. In het laatste oorlogsjaar keren ze terug. De bombardementen zijn minder hevig, hun huis deels hersteld.

Maar vader Egbert Loesberg, verzetsman, neemt opnieuw risico. In het geheim vangt hij het Joodse gezin Van Gelder op. In zijn huis wordt zoon Freek geboren. In het tv-programma Pointer (27 mei 2020) zegt de inmiddels 76-jarige Freek van Gelder: ‘Als Loesberg nee had gezegd, was ik er niet geweest.’

Het is één van de vele aangrijpende verhalen. Ik reis onder meer naar Arnhem, Katwijk aan Zee, Castricum en Warmenhuizen om herinneringen vast te leggen. Den Helder was tijdens de Tweede Wereldoorlog de meest gebombardeerde stad van Nederland. Zo’n 30.000 inwoners vonden elders onderdak, van Sneek tot Baarn en van Spierdijk tot Arnhem. Wie daar verbleef, moest in september 1944 opnieuw vluchten.

Deze indringende getuigenissen zijn gebundeld in In angst en ballingschap. Tussen de regels door klinkt het blijvende trauma van een stad op drift en van mensen die hun thuis verloren, maar hun verhalen bewaarden.

Het boek

Het boek ‘In angst en ballingschap, een stad of drift, een land in beweging,’ heeft een harde omslag, telt 192 pagina’s, 145 foto’s en landkaarten. ISBN 9789090417585. Het is verkrijgbaar of te bestellen bij iedere (internet-) boekhandel. 
Of bij de schrijver van het boek: www.fritskool-boeken.nl

Bron: Frits Kool - www.fritskool-boeken.nl

Ons Dorpsplein